EARS & WAVES

← Geluidsverschijnselen

Harmonischen en boventonen.

Elke noot die je speelt, is een stapel tonen: de noot zelf en zijn harmonischen, op twee, drie, vier keer zijn frequentie. Hoor ze een voor een, zie welke noten het zijn en bouw er een klank mee op.

Speelt nu Diepe slaap

Luister naar de harmonischen

Tik op een voorbeeld om het af te spelen, en nog een keer om te pauzeren. Bij de losse harmonischen klinkt eerst de grondtoon, dan de harmonische en dan beide samen. Het beeld toont elke harmonische en de bijbehorende noot.

Wat harmonischen zijn

Een snaar of een luchtkolom trilt als geheel, maar ook in helften, derden, kwarten enzovoort, allemaal tegelijk. Elk deel trilt sneller: twee keer de frequentie, drie keer, vier keer. Dat zijn de harmonischen, en samen vormen ze de harmonische reeks. Op A2, 110 Hz, zijn dat 220, 330, 440, 550 Hz en hoger.

In de muziek zijn het intervallen: de 2e harmonische ligt een octaaf boven de noot, de 3e een octaaf plus een kwint, de 4e twee octaven, de 5e twee octaven plus een grote terts, en de 4e, 5e en 6e vormen samen een majeurakkoord. Hoe sterk elke harmonische is, geeft een instrument zijn klankkleur, zijn timbre: een fluit heeft er weinig, een viool of een trompet veel.

Goed om te weten

  • Harmonischen zijn niet precies de noten van de piano: de 5e ligt 14 cent onder de grote terts en de 7e 31 cent onder de kleine septiem. Barbershopzangers en koperblazers buigen vaak naar de natuurlijke tonen toe.
  • Een signaalhoorn heeft geen ventielen: elk hoornsignaal wordt gespeeld op de harmonischen van één buis, van de 2e tot ongeveer de 6e.
  • Boventoonzangers, bijvoorbeeld bij de Tuvaanse keelzang, vormen hun mond zo dat één harmonische van hun stem klinkt als een fluitende melodie boven de bromtoon.
  • Klokken klinken als klokken omdat hun deeltonen geen harmonischen zijn: het zijn geen hele veelvouden van één frequentie.
HarmonischeOp A2 (110 Hz)Boven de noot
1 (de grondtoon)110 Hz, A2De noot zelf
2220 Hz, A3Een octaaf
3330 Hz, E4Een octaaf plus een kwint
4440 Hz, A4Twee octaven
5550 Hz, C♯5Twee octaven plus een grote terts (14 cent te laag)
6660 Hz, E5Twee octaven plus een kwint
7770 Hz, G5Een kleine septiem, 31 cent te laag
8880 Hz, A5Drie octaven
Wat is het verschil tussen harmonischen en boventonen?

Ze worden anders geteld. De 1e harmonische is de grondtoon zelf, dus de 2e harmonische is de 1e boventoon, de 3e harmonische de 2e boventoon, enzovoort. Boventoon wordt ook gebruikt voor deeltonen die geen exacte veelvouden zijn.

Wat is de 2e harmonische?

Twee keer de grondfrequentie, een octaaf erboven: op A2, 110 Hz, is dat A3, 220 Hz.

Waarom klinken instrumenten anders op dezelfde noot?

Ze delen de grondtoon, maar niet de verhouding tussen de harmonischen. Welke harmonischen sterk zijn, en hoe ze veranderen als de noot begint en wegsterft, horen we als klankkleur.

Mixen

Kies wat je nodig hebt. Start met één tik, pas alles aan en bewaar je eigen mix.

Focustimer

Werk in golven.

Het pomodororitme: focus met rustig geluid in je oren en neem daarna echt pauze. Een zachte bel klinkt bij elke wissel, zodat je nooit op de klok hoeft te kijken. Elke vierde pauze is een lange.

25:00Focus · 1 van 4

Geluid tijdens het werken

Ademen

Vertraag je ademhaling.

Volg de cirkel en het geluid: het zwelt aan als je inademt en zakt weg als je uitademt. Kies een ritme of stel je eigen ritme in, en kies wat eronder speelt.

Klaar

Geluid tijdens het ademen

Ruisgenerator

Ruis in elke kleur, van diepbruin tot helder violet — en alles daartussen.

Bruine ruis
Spectrum · 20 Hz – 20 kHz

Geluidswetenschap

De kleuren van ruis

Dezelfde willekeur, een andere helling. Elke kleur verschuift energie tussen lage en hoge tonen — zo klinkt dat.

Wit

0 dB / octaaf

Gelijke energie op elke frequentie. Omdat we in octaven horen, klinkt het helder en sissend — de klassieke “tv-ruis”.

Roze

−3 dB / octaaf

Gelijke energie in elk octaaf, dus voor het oor klinkt het gelijkmatig. Gestage regen, ritselende bladeren. Een favoriet om je te focussen.

Bruin

−6 dB / octaaf

Diep en warm, als een verre waterval of een vliegtuigcabine. Maskeert stemmen en verkeer zonder enig gesis.

Grijs

Gelijke-luidheidscurve

Gevormd naar hoe ons gehoor werkt, zodat elke toonhoogte even luid lijkt. Gebalanceerd en zacht.

Blauw

+3 dB / octaaf

Het spiegelbeeld van roze: meer hoog dan laag. Luchtig en fris, als een fijne nevel.

Violet

+6 dB / octaaf

Vooral hoge tonen, als sissend water. Wordt soms gebruikt om hoog gepiep te maskeren.

Rustig

Zachte klanken om tot rust te komen: klankschalen, een trage, warme drone en een windgong die zo gestemd is dat elke toon past.

Frequenties

Bekende tonen, elk met een eigen pagina: hoor ze naast elkaar, met eerlijke feiten.

Geluidsverschijnselen

Hoe geluid buigt, verschuift, naklinkt en het oor foppt, en waarom het in de ruimte stil is: hoor het zelf.

Natuur

Thuis, stad & onderweg

Dieren & platteland

Een spinnende kat, walvissen en dolfijnen, een nachtegaal in het donker, koebellen op een zomerweide. Prachtig in stereo.

Voor baby's

Baarmoedergeluiden zijn wat een baby negen maanden lang hoorde: het diepe ruisen van de bloedstroom, en de hartslag.

Gehoor- en speakertests

Controleer je oren, koptelefoon en speakers, elke test op een eigen pagina met een live-beeld.

Oorleeftijd · 60 seconden

Test je oren.

Onze oren verliezen eerst de hoogste tonen, en dat begint al vroeg. Zoek de hoogste toon die je nog hoort en ontdek bij welke leeftijd die meestal past.

  • Koptelefoon op, stille kamer
  • Stel bij de toon van 1 kHz een prettig volume in
  • Zet het niet harder als een toon verdwijnt — daar gaat het juist om
20.000Hz

Hoor je het nog?

Test je oorleeftijd →

Meer gehoortests

Controleer je koptelefoon, ontdek hoe diep de bas van je apparatuur gaat, of speel elke toonhoogte die je wilt.

Koptelefooncheck

Links & rechts

Elk oor moet zijn eigen kant krijgen. Dat is belangrijk voor 8D, binaurale beats en elk stereogeluid hier.

Koptelefoon op en tik dan op een kant.

Bastest

Hoe laag kun je gaan?

Diepe tonen van 200 Hz tot 20 Hz, de ondergrens van het menselijk gehoor. Vooral je speakers of koptelefoon worden hier getest.

Toongenerator

Elke toonhoogte, 20 Hz – 20 kHz

Hz

Begin zacht: hoge tonen en blokgolven worden snel vermoeiend.

Neem het mee naar bed

Een app zonder appstore.

Zet Ears & Waves op je beginscherm en het opent als elke andere app — schermvullend, met een eigen icoon. Alles wat het nodig heeft, staat op je apparaat, dus het blijft spelen in het vliegtuig, in een tent of met wifi uit.

Offlinemodus wordt voorbereid…
  • Werkt offlineGeen streaming. Het geluid wordt altijd op je eigen apparaat berekend.
  • Scherm uitBlijft spelen als je telefoon vergrendeld is. De timer laat het geluid rustig zachter worden.
  • PrivéGeen account, geen advertenties, geen cookies. Je mixen blijven op je apparaat.
Diepe slaap